Seyyed Hossein Nasr

De in Iran geboren Seyyed Hossein Nasr begon zijn loopbaan in de (meta)fysica, maar vond daar geenszins de antwoorden op de vragen die hij zichzelf stelde. Vervolgens verdiepte hij zich in de islamitische kosmologie en werd later professor in de Islamologie.

Islam en milieu

Vanaf de jaren ’60 van de vorige eeuw verdiepte hij zich reeds in de klimaatvraagstukken en begon deze issues te beantwoorden met behulp van de islamitische leringen. Hij zegt dat zowel de Koran als de uitspraken van de profeet Mohammed ons er op attenderen om de natuur te behoeden. Volgens de Islam heeft God de mens gekozen als de hoeder van Gods schepping. Dit wordt in de Koran aangeduid met het woord ‘khalifa’, hetgeen betekent dat wij Gods plaatsvervanger op aarde zijn. Wij als mensheid dragen dus een enorme verantwoordelijkheid voor onze natuurlijke omgeving! Volgens Nasr is de Islam dan ook een groene religie. Hij beweert dat de natuur na de wetenschappelijke revolutie in Europa in handen is gekomen van twee verschillende machten. De eerste is de hebzucht van de mensheid en de tweede is de moderne wetenschap die de natuur als een weinigzeggend fenomeen beschouwt. De oplossing die Nasr aandraagt is om weer in harmonie te gaan leven met Gods schepping. Anders stevenen we waarschijnlijk af op een collectieve zelfdoding.

Sjamanisme

Iedereen heeft wel eens gehoord van het sjamanisme. Het moderne sjamanisme is een spirituele beweging en wordt geassocieerd met sjamanentrommels, trance-toestanden, astrale reizen, contacten met geesten, symbolen enzovoort. Echter, het oorspronkelijke sjamanisme stamt af van de religieuze praktijken van de Siberische volkeren. Andere voorbeelden van volkeren die het sjamanisme beoefen(d)en zijn de Indianen, de !Kung in Afrika en de vroegere Keltische Druïden. Sjamanen worden ook wel medicijnmannen/vrouwen genoemd.

Animisme

Het sjamanisme gaat ervan uit dat heel het leven bezield is. Elementair is het animisme, hetgeen wil zeggen dat niet alleen mensen en dieren een ziel hebben, maar dat ook planten, bomen, stenen, bergen, rivieren, zeeën en hemellichamen bezield zijn. Dit impliceert tevens dat Moeder Aarde een ziel heeft. Omdat alles en iedereen bezield is, bestaat er geen gescheidenheid en is onderlinge communicatie mogelijk. Het ganse leven is doordrongen van een sacrale essentie en zo is alles met elkaar verbonden. Het symbool van deze verbondenheid is de heilige cirkel van heelheid.

Het evenwicht herstellen

Sjamanen zijn de medicijnmannen/vrouwen van hun samenleving. Zij worden ingeroepen bij crises, ziekten en andere onevenwichtigheden. Een sjamaan is eerst zelf door “de donkere nacht van de ziel” gegaan, bijvoorbeeld door middel van een (ernstige) ziekte, voordat hij/zij het helende werk kan verrichten voor de gemeenschap. Middels zijn/haar eigen persoonlijke crises heeft de sjamaan geleerd hoe te genezen en hoe het (sociale) evenwicht te herstellen.

De aarde helen

Een interessante hedendaagse medicijnvrouw is Sandra Ingerman. Zij heeft een aantal boeken over sjamanisme geschreven en wijdt zich vooral aan het helen van de aarde. Haar bevinding is dat de ontwrichting in de omgeving de disharmonie in de mensheid zelf reflecteert. Milieuvervuiling is dus een reflectie van onze persoonlijke onevenwichtigheid. Het is van groot belang om ons zelf te helen en te zuiveren opdat ook de aarde kan worden geheeld en gezuiverd. Zo binnen zo buiten!